Venuspenning Zuideljke Nederlanden, ” Menaces de guerre contre la Flandre / Dreigingen van de oorlog tegen Vlaanderen “, z.j. ca. 1488.

Gevonden door Anuschka Kopetski

Materiaal: koperlegering

Diameter: 25 mm

Gewicht: ?

Voorzijde: Een vrijwel naakte vrouw naast een fontein, ze is deels bedekt met een schaamdoek waarvan het ene uiteinde aan het haar vastzit en het andere over haar rechterpols afhangt. Op haar rechterhand zit een gans; in haar linkerhand houdt zij een chantepleure waaruit waterdruppels vallen; bij haar voeten en onder de fontein een aantal vlammen. Tekst:+ IVSTICIA : IS : GESLAG’ : D ‘ O : VERIT’ : L’ : I’ : G’ : N’ + (IVSTICIA IS GESLAaGen DooD, VERITas Leit In Grooten Nood, oftwel De gerechtigheid is geslagen dood, de waarheid leit in grooten nood). Interpunctie door twee plustekens boven elkaar.

Keerzijde: ( mogelijk alternatief ): De Dood met zeis en slangen. Tekst: * FALLACA : IS : GEBORE : FIDES : HEFT : D’ E : STRIT : VELO (FALACiA IS GEBOoREn, FIDES HEeFT Den STRiT VErLOren, oftewel: De valsheid is gebooren, de trouwe heeft den stryd verlooren). Interpunctie door twee plustekens boven elkaar.

anuschka1.2

anuschka1.3-800

anuschka1.4-800

 Afbeelding met beschrijving van het alternatief, No.2 in Groenendijk en in Dugniolle No.333. De voorzijde is gelijk. Het omschrift op de keerzijde loopt niet door op dat van de voorzijde, zoals bij FG.01. Beiden zijn mogelijk

Opmerkingen: Dugniolle refereert met de titel aan de groeiende opstand tegen het gezag van Maximiliaan van Oostenrijk, die in 1488 eindigt met diens maandenlange gevangenschap in Brugge. Voor zijn vrijlating moet hij een verdrag tekenen en beloven zich daaraan te houden. Die belofte blijkt al snel waardeloos want Maximiliaan lapt het verdrag aan zijn laars. Van Mieris schrijft over de voorzijde o.a. dat het Bedrog is afgebeeld in de gedaante van een Vrouwe. De Gans is het zinnebeeld van bederf van landen en velden. De Fontein verwijst mogelijk naar de oorlog, die de bron is waar alle bitterheden uit voortvloeien.

Lit: F. Groenendijk, “Venus op Rekenpenningen – De naakte waarheid?”, blz. 103, No.1, of blz. 104-105, No’s 2 en 3 met een andere keerzijde, met de dood met een doodskist onder de arm. Jean-Francois Dugniolle: Historical jetons of the 17 provinces of the Netherlands and Belgium, Deel I, blz. 103, No.335.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Imitatie – Venuspenning, type met afgerond wapenschild, Zuidelijke Nederlanden of Noord Frankrijk, ca. 1500.

Gevonden door Danny Hennekeij

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: 4,52 gr

Voorzijde: Venus met afhangende koorden aan de rechterarm en voetjes over de rand van de cirkel. Tekst: ?

Keerzijde: Wapenschild afgeleid van het wapen van Philips de Schone. Tekst: ?

Opmerking: Verdere determinatie voorlopig niet mogelijk.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning: imitatie – Venuspenning met puntig wapenschild 1520 – 1550

Gevonden door Mark Boeckhout

Materiaal: messing

Diameter: 32,91 mm

Gewicht: 4 gr

Voorzijde: Vrijwel naakte vrouw bedekt met een schaamdoek waarvan beide einden naar links en naar rechts uitwaaieren, op de rechterhand houdt ze een vogel, in de linkerhand houdt ze de chantepleure met duidelijke waterdruppels. Tekst: fictief

Keerzijde: Een van het wapenschild van Philips de Schone afgeleid naar onder toe puntig uitlopend wapenschild, in het eerste kwartier drie lelies, in het tweede en derde kwartier een forse middenbalk ( Oostenrijk ), in het vierde kwartier een klimmende leeuw, in het hartschild een klimmende leeuw. Boven het wapen tussen de annulets de kop van een dolfijn en links en rechts van het wapenschild een D en een gespiegelde B. Tekst: fictief

rekenpenning

Lit: Groenendijk, Venus op de rekenpenningen nr 126

Gedetermineerd door Jan Ooms en Eric Aerts

Venuspenning Neurenberg, Hans Schultes, ca. 1555

Gevonden door Marc Haulez

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30,5 mm

Gewicht: 1,8 gr

Voorzijde: Venusfiguur binnen een een zespas. Tekst: fictief ( zie afbeelding uit GR&LEV. )

Keerzijde: Gebogen vierdelig wapenschild: I-III een enkele lelie, II twee chevrons en IV drie horizontale balken. Aan weerszijden en boven het schild versiering (schelp-achtig) en onder aan weerszijden vier stippen. Tekst: (kroontje) HANS (rozet) SCHVLTES (rozet) ZV . NORM

Lit: Groenendijk & Levinson, Rechepfennige Band 2, supplement Band 1, blz. 175, No.662.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Imitatie – Venuspenning met een rond wapenschild ca. 1500: Zuidelijke Nederlanden of Doornik

Gevonden door Paul Blomme

Materiaal: koperlegering

Diameter: 29

Gewicht: ca 5 gr

Voorzijde: ♕ Vrijwel naakte vrouw bedekt met een schaamdoek waarvan het ene uiteinde over de rechterarm hangt, het andere uiteinde aan het haar en uitwaaierend. In de rechterhand een leliescepter met links en rechts een bloem, daaronder drie afhangende koorden met een o aan het einde. Links onder in het veld twee o o en een kleine bloem. Minder gestileerde waterdruppels en de voeten geheel in het omschrift

Keerzijde: ♕ Een van het wapenschild van Philips de Schone afgeleid wapenschild. Boven het schild een vuurijzer met vonken aan beide zijden maar geen vuursteentjes. Balken in het derde kwartier vrijwel horizontaal.

Lit. voorzijde: Groenendijk 104a

Lit. keerzijde: niet in Groenendijk

Gedetermineerd door Jan Ooms en Eric Aerts

Imitatie – Venuspenning met een rond wapenschild vanaf ca. 1520: Zuidelijke Nederlanden of Doornik

Gevonden door Hans Bostelaar

Materiaal: koperlegering

Diameter: 29 mm

Gewicht: 2 gr

Voorzijde: ♕ Vrijwel naakte vrouw bedekt met schaamdoek waarvan het ene uiteinde over de rechterarm hangt, het andere uiteinde aan het haar en uitwaaierend. Een vogel op de rechterhand met daaronder een bloem en drie afhangende koorden met aan de uiteinden een bloem. Naast de rechtervoet een bloem ( i.p.v. een gesloten madelief ) en twee kleine bloemen. Boven de chantepleure een gesloten madelief, onder de chantepleure een kleine bloem. Tekst: Fictief.

Keerzijde: ♕ Een van het wapenschild van Philips de Schone afgeleid wapenschild met daarboven een vuurijzer met vier vuurstenen en links en rechts drie vlammen. Tekst: AVE:MAVODE…( verder fictief ).

Lit: Groenendijk 68

Gedetermineerd door Jan Ooms en Eric Aerts

Imitatie – Venuspenning met een rond wapenschild ca. 1500: Zuidelijke Nederlanden of Doornik

Gevonden door Paul Blomme

Materiaal: koperlegering

Diameter: 32 mm

Gewicht: ca. 4 gr

Voorzijde: ♕ Vrijwel naakte vrouw bedekt met een schaamdoek waarvan het ene uiteinde over de rechterarm hangt, het andere uiteinde aan het haar en uitwaaierend. In de rechterhand een scepter met links en rechts een bloem, daaronder afhangende koorden en in het omschrift een derde bloem. Naast de rechterknie en rechts boven de chantepleure een bloem; minder gestileerde waterdruppels en de voeten over de binnenrand. Tekst: Fictief

Keerzijde: Een van het wapenschild van Philips de Schone afgeleid wapenschild met daarboven een vuurzijzer met vonken aan beide zijden maar geen vuursteentjes. Balken in het derde kwartier vrijwel horizontaal. Tekst: Fictief

Lit. voorzijde: Groenendijk 111 variant

Lit. keerzijde: niet in Groenendijk

Gedetermineerd door Jan Ooms en Eric Aerts

Imitatie – Venuspenning met een puntig wapenschild ca. 1520 – 1540

Gevonden door Paul Blomme

Materiaal: koperlegering

Diameter: 33 mm

Gewicht: ca 3 gr

Voorzijde: Venus heeft op de rechterhand een vogel, over de rechterarm een afhangend deel van de schaamdoek met gebloemde draden, de schaamdoek rechts uitwaaierend; in de linkerhand een chantepleure met duidelijke waterdruppels. Tekst: fictief.

Keerzijde: Onder een kleine kroon een naar onder toe puntig uitlopend gevierendeeld wapenschild, afgeleid van het wapen van Philips de Schone met in het eerste kwartier drie Franse lelies ( Valois ), in het tweede en derde kwartier een brede balk ( Oostenrijk ), in het 4e kwartier een leeuw ( zonder kleine o als bij 140a ). Om het wapen bloemen en vuurvlammen. Tekst: fictief

Lit. voorzijde: Groenendijk 134

Lit. keerzijde: Variant Groenendijk 140a

Gedetermineerd door Eric Aerts

Rekenpenning: imitatie – Venuspenning met puntig wapenschild 1520 – 1540

Gevonden door Brynckminator Brynckminator

Materiaal: messing

Diameter: 33 mm

Gewicht: 3,53 gr

Voorzijde: Vrijwel naakte vrouw bedekt met een schaamdoek waarvan beide uiteinden naar links en naar rechts uitwaaieren, op de rechterhand houdt ze een vogel, in de linkerhand houdt ze de chantepleure met duidelijke waterdruppels. Voeten over de rand, rechts bloem in het veld. Tekst: fictief

Keerzijde: Een van het wapenschild van Philips de Schone afgeleid naar onder toe puntig uiteenlopend wapenschild, in het eerste kwartier drie lelies, in het tweede en derde kwartier een forse middenbalk ( Oostenrijk ), in het vierde kwartier een klimmende leeuw, in het hartschild een klimmende leeuw. Tekst: fictief

Initiaalteken: kroon op voorzijde en keerzijde

Lit: Groenendijk, Venus op de rekenpenningen 145a/b

Gedetermineerd door Eric Aerts