Rekenpenning Frankrijk, type “ Torenschild van Tournai ”, Louis XII – Francois I, Tournai, ca. 1497 – 1521

Gevonden door Chris Kurstjens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 28 mm

Gewicht: 3,2 gr

Voorzijde: Wapenschild met twee torens boven en drie lelies onder. Geen decoratie in het veld. Tekst: (Kruis) DVSVCCIVVFSD X S VF.

Keerzijde: Enkelvoudig gevoet kruis met in de binnenhoeken een vierblad op een steeltje (x4), waarvan twee met ronde blaadjes en twee met puntige blaadjes. Tekst: (Rozet, op 4 uur) V CSIFVCVFSIVSSVC

rekenpenning-800

Lit: Roelandt e.a, Les Jetons du Moyen Age, blz. 118, No. 713. Mitchiner Volume I, blz. 238.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type “Torenschild van Tournai”, Louis XII – Francois I, Tournai, ca. 1497 – 1521.

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 28,4 mm

Gewicht: 4,84 gr

Voorzijde: Wapenschild met twee torens boven en twee lelies onder. Geen decoratie in het veld. Tekst in semi-roman belettering: (vierblad) SIT IIOIIIEN DOIII I II I (sit nomen domini).

Keerzijde: Enkelvoudig gevoet kruis binnen een onderbroken vierpas met in de binnenhoeken een vierblad (x4). Tekst waarschijnlijk identiek aan voorzijde (niet helemaal goed leesbaar).

rekenpenning-800

Lit: Mitchiner Volume I, blz. 238, No’s 723-725. Voorbeeld (met fictieve omschriften) uit Roelandt, Les Jetons du Moyen Age, blz. 118, No. 712.

Gedertermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type Chatel Tournois, Charles V-VI, Tours, ca. 1373 – 1415.

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 24,02 mm

Gewicht: 2,40 gr

Voorzijde: Formele gestyleerde afbeelding kasteel van Tours met een lelie boven de centrale driehoek en lelies links en rechts. Tekst: Niet goed leesbaar (mogelijk nog te ontcijferen).

Keerzijde: Recht leliekruis binnen een dubbele vierpas met in de buitenhoeken (en mogelijk ook in de binnenhoeken) decoratie. Tekst: Niet goed leesbaar (mogelijk nog te ontcijferen)

rekenpenning-800

Lit: Mitchiner Volume I, blz. 187 t/m 189. Roelandt e.a, Les Jetons du Moyen Age, blz. 57, No.244 (variant)

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpennning Frankrijk, type IHS, “Autem Transiens serie”, Louis XII of Francois I, waarschijnlijk Tournai, ca. 1497 – 1521.

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 27,09 mm

Gewicht: 2,88 gr

Voorzijde: Gotische letters IHS op een leeg veld, met een dwars-streep door de letter H. Tekst: (Kroon) A’ . TRASIE’S . MED’ I’ IP’ A

Keerzijde: Eenvoudig recht gevoet kruis met in elk van de vier hoeken een lelie. Tekst: + SOIES (ster) COTENT (ster) DOV

Opmerkingen: Betekenis omschriften in context: (Jesus) Autem transiens: Jezus passeerde. Soies cotent dov: Wees tevreden (met deze jeton). Op IHS jetons zijn banale omschriften zoals hier op de keerzijde zeldzaam (Roelandt)

rekenpenning-800

Lit: Roelandt e.a. Les Jetons du Moyen Age, blz. 113, No.677. Mitchiner Volume I, blz. 245, geen voorbeeld.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type jeton Royal, Charles IX, ca. 1560 – 1574.

Gevonden door Jan Ooms

Materiaal: koperlegering

Diameter: 26 mm

Gewicht: 2,41 gr

Voorzijde: Minerva staande op Frans wapenschild en met een kroon in beide uitgestrekte handen. Aan beide zijden een hoorn des overvloeds. Tekst: * STVDEAT * – * VIRTVTI *

Keerzijde: De Tijd bij wiel rechts, met een zeis in de hand. Daar tegenover een geknielde Fortuna, met daarboven zonnestralen uit de wolken. Tekst: . FORTVNA* – * VARIABILIS .

jan1.2-800

Referentie

Lit: Mitchiner Volume II, blz. 1016, No.3064.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type Kroon, Charles VII, Parijs, ca. 1418-1437, of stock jeton Tournai, ca. 1415 – 1497.

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 27,45 mm

Gewicht: 2,73 gr

Voorzijde: Koningskroon met grote centrale lelie en twee laterale lelies, zonder decoratie. Tekst: + BIEN BIEN (herhaald)

Keerzijde: Opengebogen dubbel leliekruis, met centraal een stip en in de hoeken een vierblad (in ruitvorm). Tekst: als voorzijde.

Opmerking: Volgens Mitchiner duidt het gebruik van het open kruis op de keerzijde erop dat deze jetons, net als van het type Frans wapenschild in de periode 1418 – 1437, nog steeds in de Koninklijke munt in Parijs werden geslagen en niet in Tournai. De voorbeelden in de literatuur hebben echter allen een normaal leesbaar omschrift, wat er ook op kan duiden dat dit een stock jeton van Tournai is, tegen het eind van de periode 1415 – 1497, toen het ontwerp slordiger werd en de omschriften minder leesbaar. Geen voorbeeld.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type “Tête de Sarrasin / Tête de More”, 14e eeuw ( begin ) 15e eeuw

Gevonden door Peter D’Haese

Materiaal: koperlegering

Diameter: 20,28 mm

Gewicht: 1,04 gr

Voorzijde: Buste van Moor of Saraceen naar rechts met samengebonden haar. Tekst: + AVE MARIA : GRCIA : PL(I of E), interpunctie door kruisjes boven elkaar.

Keerzijde: Gebogen leliekruis dat de legende doorbreekt, met centrale lelie en een rozet in elk van de vier kwadranten van het kruis. Tekst: * + A * / * VE * / * M * / * RI *

Opmerking: Waarschijnlijk geslagen voor de aumônerie van de koningin (voor de distributie van aalmoezen). Deze jetons vormen een geheel met de I / R jetons, waar op een van de zijden soms deze buste is afgebeeld. Het ontwerp Tête de Sarrasin is geïntroduceerd door Marguerite de Provence, vrouw van Lodewijk IX (gestorven in 1275), en komt voor op sommige van haar jetons.

rekenpenning-800

Lit: Roelandt, Les Jetons du Moyen Age, blz. 107, No. 640 (keerzijde), voorzijde variant. Mitchiner Volume I, blz. 157.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type Kroon, Charles VI, ca. 1380 – 1422.

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 24,83 mm

Gewicht: 2,58 gr

Voorzijde: Koningskroon met centrale grote lelie en twee laterale lelies. Decoratie over de breedte door een wieltje tussen twee ringetjes en links en rechts van de kroon een ringetje. Tekst: AVE MARIA : GRACIA PL:

Keerzijde: Gefleureerd recht drievoudig leliekruis met een centraal vierblad, binnen een dubbele vierpas met in de buitenhoeken letters of andere tekens tussen stippen: . A . / . V . / . E . / . (wieltje) . of variant.

rekenpenning-800

Lit: Roelandt, Les Jetons du Moyen Age, blz. 67, No. 325/326 en Mitchiner Volume I, blz. 181-182.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpennning Frankrijk, type IHS, “Autem Transiens serie”, Louis XII of Francois I, waarschijnlijk Tournai, ca. 1497 – 1521.

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 27,20 mm

Gewicht: 2,26 gr

Voorzijde: Gotische letters IHS op een leeg veld, met een dwars-streep door de letter H. Tekst waarschijnlijk: + AVTEM + TRASIENS

Keerzijde: Eenvoudig recht gevoet kruis met in de hoeken waarschijnlijk afwisselend een lelie en een rozet. Tekst waarschijnlijk: (Kroon) MARIA DEI MATER AII.

rekenpenning-800

Lit: Mitchiner Volume I, blz. 245, No.766 of variant

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Frankrijk, type Kroon, Charles VI, ca. 1380 – 1422

Gevonden door Philip Coens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 24,31 mm

Gewicht: 1,5 gr

Voorzijde: Koningskroon met grote centrale lelie en twee laterale lelies. Twee parels binnen de kroon en over de breedte een decoratie van drie kruisjes (niet goed te zien op dit exemplaar). Tekst: + AVE MARIA : GRACIA : PL Interpunctie door twee kruisjes boven elkaar.

Keerzijde: Drievoudig gefleureerd leliekruis met een centraal vierblad, binnen een dubbele vierpas. In de buitenhoeken van de vierpas letters tussen kruisjes: x C x / x A x / x V x / x E x

rekenpenning-800

Lit: Literatuur: Mitchiner Volume I, blz. 180, No.467

Gedetermineerd door Jan Ooms