Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Herdenking van de vrede van de Pyreneeën”, Antwerpen, 1661.

Gevonden door Nicolas De Groot ( ID-192227 )

Materiaal: koperlegering

Diameter: 32 mm

Gewicht: 4,8 gr

Voorzijde: Buste van Philips IV naar rechts. Omschrift: PHIL . IIII . D . G . HISP . ET . INDIAR . REX . 16 (handje) 61

Keerzijde: IJsvogel op zijn nest, drijvend op de golven tussen twee eilanden. Daarboven een stralende zon. Omschrift: + . TVTÆ PAX VBERTATIS ORIGO .

Lit: Dugniolle No. 4174; M. MItchiner, Volume II, blz. 870, No’s 2700-2703.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning, ‘Hulp van Oostenrijk tegen het verbond tussen Frankrijk en de Verenigde Provinciën’: Brussel 1637

Gevonden door Niels De Vleeschouwer

Materiaal: koperlegering

Diameter: 28 mm

Gewicht: 5,3 gr

Voorzijde: Een gekroonde vrouw met een gekroond schild, waarop de F van Ferdinand staat, zit in het midden met boven haar een adelaar met het schild van Oostenrijk in zijn poten; links staat een Franse soldaat met het gekroonde lelieschild van Frankrijk; rechts staat een Nederlandse soldaat met een degen en een schild met de pijlenbundel. Tekst: IGNORAT TANTO NOMINE TVTA METVM

Keerzijde: Het gehelmde wapenschild van ridder Jérome du Quesnôy, schatkistbewaarder van Brussel en in dit jaar opzichter van het Brussels kanaal. Tekst: CALCVLVS AERARII BRVXELLensis 1637

Lit: Dugniolle 3915

Gedetermineerd door Jelle Venema en Jan ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Huwelijk van Albert en Isabella”, Antwerpen, 1599.

Gevonden door Joery Tackaert

Materiaal: koperlegering

Diameter: 29,5 mm

Gewicht: 4,05 gr

Voorzijde: Gekroond borstbeeld van Isabella in Spaanse hofdracht. Tekst: ISABELLA INFANS HISP D BRAB handje (met : na INFANS)

Keerzijde: Gekroond wachtschild van Isabella (de helft van het wapen kon pas aangevuld worden na het huwelijk) Tekst: G DV BVREAV DES FINANCES 1599 

Lit: Dugniolle 3464, Tas 335 

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Erbarmelijke omstandigheden in Henegouwen”, Mogelijk Doornik, 1582.

Gevonden door Amine Beldjoudi

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: 3,97 gr

Voorzijde: Henegouwen, in de vorm van een liggende vrouw, vraagt de hemel om hulp. Daaronder HANNONIA en in de afsnede het jaartal 1582. Tekst: REBVS AFFLICTIS (In benarde toestand).

Keerzijde: Twee ineengeslagen handen houden een zwaard vast, waarvan de punt in de wolken steekt. Boven de wolken het woord DEVS (God). Tekst: DOMINE ADIVVA NOS (torentje) 

Lit: Tas, No. 174.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Heerlijkheid Kruykenburch verheven tot baronie”, Brussel, 1630.

Gevonden door Joery Rackaert

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: ?

Voorzijde: Het gehelmde wapen van de schepen Jean Francois Fourneau. Tekst: POST NVBILA PHOEBVS (na donkere wolken komt zonneschijn).

Keerzijde: Binnen een ring van een slang die in z’n staart bij, een stralende ster. Tekst: FATO PRVDENTIA MAIOR 16 kopje 30 (De voorzichtigheid is sterker dat het noodlot)

Opmerking: De slang staat symbool voor voorzichtigheid, de ster voor het noodlot.

Lit: J.F. Dugniolle, No. 3856 en Tas, No. 484. 

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Ongunstige voortekenen”, Antwerpen, 1562.

Gevonden door Balten De Temmerman

Materiaal: koperlegering

Diameter: 26 mm

Gewicht: 3,37 gr

Voorzijde: Jezus slapend in een schip bij ruwe zee; bij hem twee angstige leerlingen. Boven het wapenschild van Zeeland. Tekst: DOMINE SALVA NOS PERIMVS 1562

Keerzijde: De koning (Philips II) met kroon en scepter, te paard in een ruwe zee. Tekst: IN MARI VIA TVA ET SEMITAE TVAE IN AQVIS MVL ( handje ) (Uw weg is in de zee en uw paden in grote wateren)

Opmerking: Op diverse fronten werd door kardinaal Granvelle opgetreden tegen andersdenkenden. Het plakkaat van 1550, dat een strenge geloofsdwang inhield, werd opnieuw ingevoerd. Opstandige lieden sloegen hierop aan het plunderen.

Lit: J.F. Dugniolle, No. 2311 (voorbeeld); M. Tas, “Rekenpenningen”, 2e herziene druk, blz. 44, No. 077. 

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Hendrik van der Stock, Rentmeester”, Antwerpen, 1619.

Gevonden door Peter Peeters

peter p3.1-800 peter p3-800

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: 5,1 gr

Voorzijde: Een bladerkrans met bloemen met centraal het wapen van Antwerpen. Onder het wapen . SPQA . ( Senatus Populusque Antwerpiensies ) Binnen twee parelcirkels de tekst: ❀ HENRICVS . VAN . DER . STOCK .QVÆSTOR . GENERALIS

Keerzijde: De naakte vrouw Fortuna, staande op een gevleugelde globe. In haar omhoog gestoken handen een sluier als zeil. Het zeil omhooggeblazen door twee winden die het omschrift onderbreken. Links van Fortuna een schaarsgeklede man met kind, rechts van Fortuna een halfnaakte vrouw. Ter weerszijden van de globe een griffioen en hond. Tekst: ❀ SVPERANDA ❀ FERENDO ❀ I6I9

Datering: 1619

Aanmaakplaats: z.pl. Antwerpen

Opmerking: Ter herinnering aan de strijd tussen de Roomse-, en niet Roomse vorsten.

Referentie

Referentie

Lit: J. Dugniolle Catalog of the Historical jetons of the 17 provinces of the Nederlands and Belgium nr.3757;  M.Tas, “Rekenpenningen”, Tweede herziene druk 2020, blz. 220, No. 443.

Gedetermineerd door Paul Callewaert

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Amnestie van de hertog van Alva”, Antwerpen 1570.

Gevonden door Peter Peeters

peter p2.1 peter p2-800

Materiaal: koperlegering

Diameter: ca. 27 mm

Gewicht: 4,6 gr

Voorzijde: Bellona met speer en schild, vertrapt kruiden en bloemen. Tekst: ATTRITA RECRESCO (Vertrapt zijnde, leef ik des te sterker op)

Keerzijde: De zon, die door een dicht wolkendek breekt, beschijnt het land. Tekst: CLARIOR E NEBVLIS 15 (handje) 70 (Helderder na het verdrijven van de wolken)

Opmerking: Na de strenge Spaanse inquisitie verleent Alva amnestie aan hen die binnen twee maanden tot het juiste (katholieke) geloof terugkeren.

peter p2.2

Lit: J.F. Dugniolle, No. 2515; M. Tas (2020), blz. 55, No. 103.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, Philips IV, “Staten van Lille”, Doornik, 1646.

Gevonden door Ben de Poortere

ben1-800 ben1.1-800

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: 4,5 gr

Voorzijde: Borstbeeld van de vorst naar rechts. Tekst: 16 ⚜ 46 PHIL . IIII . D . G . HISP . REX . DOM . PROV . INS . (Philips IV, door Gods genade, koning van Spanje en heer van de provincie Lille)

Keerzijde: In kruisvorm centraal wapen van Lille met lelie en daar omheen de wapenschilden van de Staten van Lille. Tekst: ♜ . DA . PACEM . DOMINE . IN . DIEBVS . NOSTR . (Heer geef vrede in onze dagen).

ben2

Lit: M. Tas (2020), M. Mitchiner, Volume II, blz. 844, No. 2643 en J.F. Dugniolle, “Catalog of the Historical jetons of the 17 provinces of the Netherlands and Belgium”, deel 3, blz. 295, No. 4006.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Rekenpenning Zuidelijke Nederlanden, “Welvaart tijdens de wapenstilstand”, Antwerpen, 1615.

Gevonden door Manuel Elst

manuel1 manuel1.1

Materiaal: koperlegering

Diameter: 28 mm

Gewicht: 3,42 gr

Voorzijde: Gekroond wapenschild van Albert en Isabella, omhangen met de keten van de orde van het Gulden Vlies. Tekst: ALBERTVS ET ISABELLA . D . G .

Keerzijde: Vruchtboom tussen een hoorn des overvloeds en een spade. Tekst: MAGNO . CONSTAT . HONESTVM . 16 (handje?) 15 . (het fatsoenlijke blijft onaangetast door het grote)

rekenpenning

Lit: J.F. Dugniolle, No. 3717 en M. Tas, “Rekenpenningen”, 2e herziene druk, blz. 215, No. 432

Gedetermineerd door Jan Ooms