Categorie: Pijl- of sluitgewicht

Een sluitgewicht bestaat uit het huis met daarin een serie gewichten. Het huis is het
buitenste gewicht, dat van een scharnierend deksel met sluiting is voorzien. In het huis bevindt zich een reeks exact in elkaar passende gewichten, de zogeheten pijlen. Bij de voormetrieke sluitgewichten en de sluitgewichten van het système métrique usuel is de massa van het huis en van iedere pijl even groot als de massa van de daarin passende pijlen met de sluiter. Deze sluitgewichten zijn zo ingericht dat het huis en elke pijl tweemaal zo zwaar zijn als de pijl die erin past. Dat geldt niet voor de massa van de kleinste pijl en de sluiter, deze hebben een gelijke massa.
Het woord pijl in pijlgewicht komt van het Franse woord (pile) dat stapelen betekend, dat deze gewichten allemaal exact in elkaar passen, vandaar ’t woord sluitgewicht.
Bron:
• https://oudegewichtjes.nl/
• https://www.jozefherman.nl/
• https://metaaldetectievlaanderen.com/

Sluitgewicht van 8 lood ( ¼ pond ), het kleinste type: 18e eeuw

Gevonden door Patrick Buelens

patrick1.2

Materiaal: koperlegering

Geijkt met een handje om aan te geven dat het om ‘Brabants’ gewicht ging ( ca. 468 g per pond ). Het gietersmerk is een zeemeermin, door Lockner toegeschreven aan een hele reeks ‘Gewichtmacher’ in Neurenberg, over de periode 1699 – 1796. Kans is dus groot dat dit sluitgewicht uit de 18e eeuw dateert.

Het sluitgewicht is vrijwel compleet; alleen het sluitstukje van 1/8 lood ontbreekt 

sluitgewicht2-800

sluitgewicht1-800

Referentie

Gedetermineerd door Ritzo Holtman

Deksel pijl -of sluitgewichtbakje: 1739

Gevonden door Marco Sanders

Materiaal: koperlegering

Afmetingen: 54 mm en een ∅ van 42 mm

Gewicht: 34 gr

C= Keulen, 16 staat voor 16 Troois lood = 246 gram

marco1

De zeemeermin, Seefraulein of Seejungfrau; het merk van de Neurenbergse koper- of geelgieter Christoph Schön c.q. Schenn, meester in 1726, werkzaam vanaf 1728 – 1730 – 1738 tot 1746 – 1770 

marco2

Initialen CG zijn van de Keulse balansenmaker en ijker Caspar Grevenberg.

marco3

Bijlagen Meten & Wegen uit december 1997 blz. 2377 t/m 2379 en uit het Boek van Bruno Kisch blz. 73 en 74.

Referentie

Gedetermineerd door Marco Sanders en Huib Tieleman

Bakje van een pijl- of sluitgewicht: 17e eeuw – 18e eeuw

Gevonden door Luc Wijnants

Materiaal: brons

Hoogte: 15 mm

Grootste diameter: 30 mm

Kleinste diameter: 20 mm

Bakje van een pijl – of sluitgewicht, geykt voor Trooise ponden met lelie, 17de of 18de eeuw. De onderverdeling bij Trooise ponden was blijkbaar anders voor de onsen en onderscheidde zich daardoor van andere handelsgewichten en dergelijke… de lelie staat voor Trooise ponden.

troois-800

Gedetermineerd door Jan Parret