Categorie: Rekenpenning Nederland

Gevonden door Kurt Van Vooren

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: 5,4 gr

Voorzijde: Ahia, priester te Silo, snijdt zijn kleed in tweeën voor Jerobeam, koning van Israel, waarmee hij de scheuring en overdracht van het rijk voorspelt. Tekst: SIC TRANSFERT DNS REGNA (Zo draagt de Heer de koninkrijken over).

Keerzijde: Een hand uit de hemel ent drie takken op een stam, waar de oude takken afgebroken zijn; ter weerszijde 15 – 82. In de afsnede een versierd Zeeuws wapenschild. Tekst: CONFIRMA DNE OPVS TVVM (burchtje) (O Heer, bevestig uw werk).

Lit: M. Tas, “Rekenpenningen”, blz. 95, No. 182. 

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Kenn Meeussen

Materiaal: koperlegering

Diameter: 28 mm

Gewicht: 4-5 gr

Voorzijde: De Nederlandse klimmende leeuw. Tekst: TVM DEMVM MOVET ARMA 1595 (handje) (Dan eerst grijpt hij de wapenen)

Keerzijde: De Nederlandse maagd met haar leeuw in een gesloten omheining (Hollandse tuin) wordt aangevallen door twee vossen (de Spanjaarden) en een mannelijk varken (staat voor de Walen). Tekst: CONTEMNIT AB ALTO 1595 (Zij veracht ze vanuit de hoogte)

Lit: M. Tas, “Rekenpenningen”, blz. 151, No. 298.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Jean – pierre Schoutens

Materiaal: koperlegering

Diameter: 30 mm

Gewicht: 4,78 gr

Voorzijde: Boven een wapenschild met klimmende leeuw, de gelauwerde hoofden van Diomedes en Odysseus; daaronder in de rand: 1584. Tekst: DIOMEDIS ROBORE VLISSIS CONSILIO (door de kracht van Diomedes en het beleid van Odysseus).

Keerzijde: Een pijlenbundel met zeven pijlen, bijeengehouden door een lint met de tekst: AMOR PATRIAE FIDES COMIS FORTVNA (Vaderlandsliefde, geloof en algemene welstand) Rondom: VNA VALET PLVS IGNAVIS QVAM FORTIBVS OMNES (Een vermag meer bij de slappelingen, dan alle anderen bij de sterken).

Lit: M. Tas, “Rekenpenningen”, blz. 108, No. 209.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Jean – pierre Schoutens

Materiaal: koperlegering

Diameter: ?

Gewicht: ?

Voorzijde: Nederlandse soldaten schieten op Spaanse galeien in de haven; op de achtergrond de stad Sluis; in een wolk het Hebreeuwse woord Jehova (Heere) Tekst: TRAXIT DVXIT DEDIT 16-04 (de Heer heeft getrokken, geleid en gegeven)

Keerzijde: Rond het gekroonde wapen van Zeeland: CALC CAM RAT OR ZEL In de buitenrand: BEATVS POPVLVS CVIVS ADIVTOR DEVS (burchtje) (Gelukzalig is het volk wiens helper God is)

Lit: M. Tas, “Rekenpenningen”, blz. 188, No. 374

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Rinus Schroevers

Materiaal: koperlegering

Diameter: 27 mm

Gewicht: 4,47 gr

Voorzijde: Buste van Karel V in mantel. Tekst: CA • V • RO : IMP • Z • PHI : CA : F : ZELAN : C • I549 ( Karel V rooms keizer en Philips, zoon van Karel, graven van Zeeland )

Keerzijde: Gekroond Zeeuws wapenschild binnen een bladerkrans. Tekst: : QVI : VIDET : ME : PAT : VIDET : Z : FIL • ( (Die mij ziet, ziet de vader en de zoon )

 Lit: M. Tas, “Rekenpenningen”, blz. 30, No. 047.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Om de eenheid van het rijk te waarborgen na zijn dood, maakte Karel V in 1549 al afspraken om de opvolging door zijn zoon in al zijn gewesten te waarborgen) 

Gevonden door Peter Peeters

Materiaal: koperlegering

Diameter: 32 mm

Gewicht: 5,6 gr

Voorzijde: Buste van Filips II naar rechts met aan beide zijden het gesplitste jaartal 15 / 69. Tekst: • PHS • D : G : HISP • REX • CATHOLICVS •

Keerzijde: Kronkelende slang omringd door de letters G E U X = geuzen. Tekst: wapenschildje Utrecht HINC ✿ ILLE ✿ LACHRIME

Referentie

Lit: Dugniolle 2492

Gedetermineerd door Muad Dib

Gevonden door Wouter Keijmel

Materiaal: koperlegering

Diameter: 29 mm

Gewicht: 3,77 gr

Voorzijde: Philips II moedigt Balthazar Gerards aan, die de Prins neerschiet terwijl hij hem groet. Tekst: O DIRVM SCELVS NON MANEBIT INVLTVM (O de gruwelijke misdaad zal niet ongewroken blijven)In de afsnede: 1584.

Keerzijde: Een herder (Willem van Oranje) Wordt te midden van zijn kudde schapen (Nederland) vermoord door een wolf (Spanje) Tekst: PASTOREM OCCIDIT NE VOS CREDITE LVPO (roosje) (Hij heeft de herder vermoord, dus vertrouw de wolf niet) In de afsnede: CONFIDITE (heb vertrouwen)

Lit: M.Tas (2020), blz. 108, No. 208.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Peter Peeters

Materiaal: koperlegering

Diameter: ca. 30 mm

Gewicht: 4,3 gr

Voorzijde: De soldaten komen uit het turfschip dat in de gracht van het slot ligt. Tekst: ❀ PARATI . VINCERE . AVT . MORI . 4 . NONAR . MARTII ( bereid om te winnen of te sterven, de 4e maart ).

Keerzijde: Binnen een lauwerkrans in 7 regels: . BREDA . A . SERVITVTE HISPANA . VINDICATA . DVCTV PRINCIPIS . MAVRITII . A . NASS . A . CIC IC XC . ( Breda van de Spaanse slavernij verlost door ’t beleid van Prins Maurits van Nassau in ’t jaar 1590 ).

Opmerking: De inname van Breda was de eerste van een reeks stedenveroveringen van Maurits, die de Unie zuiverde van Spanjaarden. Het hele Noorden juichte om deze overwinning en in Holland en Zeeland werden uren lang de klokken geluid.  ( Holleman – Tas )

Lit: Dugniolle No. 3255. Mitchiner Volume 2, blz. 803, No. 2482. Holleman-Tas, blz.24.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Patrick van den Bosch

Materiaal: koperlegering

Diameter: ?

Gewicht: ?

Voorzijde: De drie wapenschilden van Frankrijk, Engeland en de Republiek (de eerste twee gekroond), verbonden door linten en vastgehouden door een hand die uit een wolk komt ( Jehova ). Tekst: . A . DOMINO . FACTVM . EST . ISTVD .

Keerzijde: Tekst in elf regels: ORD . FOED / BELG . A . REG / HISP . ET . ARCHID / LIBERI . AGNITI /POST . BEL . CONT . 42 / AN INDVCI . PACISC / INTERV . REG . GAL / ET. MAG BRIT . ET / CVM . IISD . FOED / RENOVANT. / 1609

De Staten der Verenigde Nederlanden, na een voortdurende oorlog van 42 jaren, door de koning van Spanje en de aartshertogen als vrij erkend, sluiten een bestand door de bemiddeling van de koningen van Frankrijk en Groot-Brittannië en vernieuwen hun verbond met dezelfden 1609

Lit: J.F. Dugniolle, Historical jetons of the 17 provinces of the Netherlands and Belgium deel 3, blz. 200, No.3648 en Mitchiner Volume 2, The Low Countries and France, blz. 827, No.2574;  Margreet Tas, “Rekenpenningen”, 2e herziene druk, blz. 204, no. 408.

Gedetermineerd door Jan Ooms

Gevonden door Arjen Van Den Kerchove

Materiaal: koperlegering

Diameter: 29 mm

Gewicht: 4 gr

Voorzijde: Geharnast borstbeeld van de vorst in mantel naar links; daaronder in de rand 1588. Tekst: . PHS . D : G . HISP . PORTV G . ET . INDO . REX . (Philips, door Gods genade, koning van Spanje, Portugal en Indie)

Keerzijde: Gekroond wapenschild van Philips II, omhangen met de keten van de Orde van het Gulden Vlies. Tekst: GECT : DV . BVR . FINAN . DV . ROY (Rekenpenning van het Bureau van Financiën van de Koning)

Literatuur: F. Dugniolle, No. 3201; M. Tas, “Rekenpenningen”, blz. 129, No. 254.

Gedetermineerd door Jan Ooms