Voorzijde: Gelauwerd hoofd naar rechts. Tekst: IMP CAES DOMIT AVG GERM PM TR P XII
Keerzijde: Minerva wandelend naar rechts met speer in de rechterhand en schild in de linkerhand. Tekst: IMP XXII COS XVI CENS P P P
Slagplaats: Rome
Lit: RIC 739; RSC 280; Sear 1988, 897
Gedetermineerd door Kiss Imre
Titus Flavius Domitianus of Domitianus werd geboren in Rome op 24 oktober 51 en was de zoon van Vespasianus en de broer van Titus. Hij was van 14 september 81 tot 18 september 96 keizer van het Romeinse Rijk. Hij zou vijftien jaar aan de macht blijven, waarin hij grote culturele, economische en politieke veranderingen doorvoerde. Hij was de eerste die zich als keizer en god liet aanspreken. Door zijn tirannieke manier van regeren, werd hij gehaat door de Senaat. Aan Domitianus’ regering kwam op 18 september 96 een einde toen hij door medewerkers van het keizerlijk hof werd vermoord in Rome op 44-jarige leeftijd. Nog dezelfde dag werd hij door zijn adviseur Nerva opgevolgd. Na zijn dood werd Domitianus’ gedachtenis veroordeeld. De Romeinse senaat sprak een damnatio memoriae uit.
Voorzijde: Gelauwerd hoofd naar rechts. Tekst: IMP CAES DOMIT AVG GERM P M TR P X
Keerzijde: Minerva wandelend naar rechts met speer in de rechterhand en schild in de linkerhand. Tekst: IMP XXI COS XV CENS P P P
Slagplaats: Rome
Lit: RIC 719; BMCRE 176; RSC 265
Gedetermineerd door Balten De Temmerman
Titus Flavius Domitianus of Domitianus werd geboren in Rome op 24 oktober 51 en was de zoon van Vespasianus en de broer van Titus. Hij was van 14 september 81 tot 18 september 96 keizer van het Romeinse Rijk. Hij zou vijftien jaar aan de macht blijven, waarin hij grote culturele, economische en politieke veranderingen doorvoerde. Hij was de eerste die zich als keizer en god liet aanspreken. Door zijn tirannieke manier van regeren, werd hij gehaat door de Senaat. Aan Domitianus’ regering kwam op 18 september 96 een einde toen hij door medewerkers van het keizerlijk hof werd vermoord in Rome op 44-jarige leeftijd. Nog dezelfde dag werd hij door zijn adviseur Nerva opgevolgd. Na zijn dood werd Domitianus’ gedachtenis veroordeeld. De Romeinse senaat sprak een damnatio memoriae uit.
Voorzijde: Gelauwerd hoofd naar rechts. Tekst: CAESAR AVGVSTVS DIVI F PATER PATRIAE
Keerzijde: Gaius & Lucius staande naar voor, elk met een hand rustend op een rond schild, beiden met speer. Boven in het veld een lituus rechts en simpulum links. Tekst: AVGVSTI F COS DESIG PRINC IVVENT en in de afsnede C L CAESARES
Gaius en Lucius
Slagplaats: Lugdunum ( Lyon )
Lit: RIC 207; RSC 43; BMC 519
Gedetermineerd door Gino Vermeulen en Marco Sanders
Augustus, de keizer der keizers. Geboren in Rome als Gaius Octavianus op 23 september 63 v.Chr. Was Romeins keizer van 27 v.Chr. tot 14 n.Chr. In 27 v.Chr. verleende de senaat hem de titel Augustus. Hij was de achterneef van Julius Caesar. Na de moord op Caesar nam hij het op tegen Brutus en Pompeus, met de hulp van Marcus Antonius en Lepidus. Dit verbond heette het Tweede Triumviraat, dat in 43 v.Chr. werd gesticht tussen Octavianus, Marcus Antonius en Lepidus. Dit hield niet stand, Lepidus werd later uit zijn ambt gezet en Marcus Antonius verslagen waarna hij met Cleopatra zelfmoord pleegde. Augustus zou het rijk 40 jaar lang met veel succes besturen in goede harmonie met de senaat. Hij overleed in Nola op 19 augustus 14 n.Chr. aan diarree, in het bijzijn van zijn vrouw Livia.
Voorzijde: Gelauwerd hoofd naar rechts. Tekst: IMP TITVS CAES VESPASIAN AVG P M
Keerzijde: Troon met de rug in de vorm van een diadeem met daarop maïskolven. Tekst: TR P IX IMP XV COS VIII P P
Slagplaats: Rome
Lit: RIC 122
Gedetermineerd op facebook
Titus (Titus Flavius Caesar Vespasianus Augustus), geboren op 30 december 39 in Rome en was Romeins keizer van 24 juni 79 tot 13 september 81. Hij was lid van de Flavische dynastie en volgde zijn vader Vespasianus op na zijn dood. Daarmee werd hij de eerste Romeinse keizer die de troon besteeg na zijn eigen vader. Voordat hij keizer werd, verwierf hij bekendheid als militair commandant van Legio XV Apollinaris, dienend onder zijn vader in Judea tijdens de Joodse Oorlog. De campagne kwam abrupt tot een einde met de dood van keizer Nero in 68, waarna Vespasianus de keizerlijke macht voor zichzelf opeiste tijdens het Vierkeizerjaar. Toen Vespasianus tot keizer werd uitgeroepen op 1 juli 69, werd Titus belast met de verantwoordelijkheid voor het beëindigen van de Joodse opstand. In 70 belegerde hij met succes Jeruzalem en vernietigde de stad en de Tempel van Jeruzalem. Voor deze prestatie werd hij beloond met een triomftocht; de Boog van Titus herdenkt zijn overwinning tot de dag van vandaag. Het grootste deel van Jeruzalem werd met de grond gelijk gemaakt en Titus behandelde de overlevende Joodse opstandelingen op brute wijze. De Joden herinneren zich Titus als de veroorzaker van de Joodse diaspora. Onder de heerschappij van zijn vader, verwierf Titus bekendheid in Rome omdat hij diende als prefect van de pretoriaanse garde, maar ook omdat hij een controversiële relatie had met de Joodse koningin Berenice. Desondanks regeerde Titus met veel succes na de dood van Vespasianus in 79, en werd hij beschouwd als een goede keizer door Suetonius en andere eigentijdse historici. Als keizer is hij het best bekend om het voltooien van het Colosseum en om zijn vrijgevigheid in het verlichten van het lijden veroorzaakt door twee rampen, de uitbarsting van de Vesuvius in 79 en een brand in Rome in 80. Na amper twee jaar in functie, stierf Titus na een kort ziekbed op 13 september 81 op 41-jarige leeftijd in Rome. Hij werd vergoddelijkt door de Romeinse Senaat en opgevolgd door zijn jongere broer, Domitianus.
Voorzijde: Gelauwerd hoofd naar rechts. Tekst: CAESAR AVGVSTVS DIVI F PATER PATRIAE
Keerzijde: Gaius & Lucius staande naar voor, elk met een hand rustend op een rond schild, beiden met speer, boven een lituus links en simpulum rechts. Tekst: AVGVSTI F COS DESIG PRINC IVVENT, in de afsnede: CL CAESARES
Gaius en Lucius
Slagplaats: Lugdunum ( Lyon )
Lit: RIC 207 variant
Gedetermineerd door Andre van Erkom
Augustus, de keizer der keizers. Geboren in Rome als Gaius Octavianus op 23 september 63 v.Chr. Was Romeins keizer van 27 v.Chr. tot 14 n.Chr. In 27 v.Chr. verleende de senaat hem de titel Augustus. Hij was de achterneef van Julius Caesar. Na de moord op Caesar nam hij het op tegen Brutus en Pompeus, met de hulp van Marcus Antonius en Lepidus. Dit verbond heette het Tweede Triumviraat, dat in 43 v.Chr. werd gesticht tussen Octavianus, Marcus Antonius en Lepidus. Dit hield niet stand, Lepidus werd later uit zijn ambt gezet en Marcus Antonius verslagen waarna hij met Cleopatra zelfmoord pleegde. Augustus zou het rijk 40 jaar lang met veel succes besturen in goede harmonie met de senaat. Hij overleed in Nola op 19 augustus 14 n.Chr. aan diarree, in het bijzijn van zijn vrouw Livia.
Voorzijde: Agrippa met doornkroon naar links en Augustus met lauwerkrans naar rechts. Tekst: IMP/DIVI F P-P
De voorzijde van deze munt toont Augustus aan de rechterzijde rug aan rug met generaal Marcus Agrippa die het bevel had gevoerd tijdens de Slag om Actium in 31 v.Chr. Dat deze generaal samen met Augustus op de munt wordt afgebeeld geeft wel aan hoe groot de vriendschap tussen beiden geweest moet zijn! Agrippa draagt hier een ‘rostrale kroon’, een hoofdbedekking in de vorm van een boeg van een schip bedoeld voor een commandant op zee. De eerste munten tonen Augustus blootshoofds, terwijl op latere munten, zoals deze, een lauwerkrans wordt toegevoegd.
Keerzijde: Krokodil naar rechts op palmtakken geketend aan een palm naar rechts met een lauwerkrans. . Tekst: COL / NEM (Colonia Nemausus)
Wapenschild van de stad Nîmes
De keerzijde toont Egypte in de vorm van een krokodil, geketend aan een palmboom met de afgekorte stadsnaam COL NEM. De geketende krokodil staat voor het onderwerpen van Egypte aan het Romeinse rijk en het verslaan van Marcus Antonius en Cleopatra in de beroemde slag om Actium. De letters COL NEM hebben betrekking op de kolonie in Nemausus, nu Nimes in Frankrijk, waar Romeinse soldaten die Augustus hadden gediend in de burgeroorlog tegen Marcus Antonius en Cleopatra, in alle rust konden genieten van hun pensioen. De laatste serie van deze munten, waaronder ook dit exemplaar heeft de letter P onder de kinnen van beide heren staan. Pater Patriae (PP) is een titel die voor het eerst werd toegekend aan Augustus in 2 v.Chr. Dit betekent dat deze munt na deze datum geslagen moet zijn.
Tot slot staan op de voorzijde onder elkaar de letters IMP en DIVI F. Dit betekent de imperator (Augustus) als zoon (Filius) van de goddelijke (DIVI) Julius Caesar.
Augustus, de keizer der keizers. Geboren in Rome als Gaius Octavianus op 23 september 63 v.Chr. Was Romeins keizer van 27 v.Chr. tot 14 n.Chr. In 27 v.Chr. verleende de senaat hem de titel Augustus. Hij was de achterneef van Julius Caesar. Na de moord op Caesar nam hij het op tegen Brutus en Pompeus, met de hulp van Marcus Antonius en Lepidus. Dit verbond heette het Tweede Triumviraat, dat in 43 v.Chr. werd gesticht tussen Octavianus, Marcus Antonius en Lepidus. Dit hield niet stand, Lepidus werd later uit zijn ambt gezet en Marcus Antonius verslagen waarna hij met Cleopatra zelfmoord pleegde. Augustus zou het rijk 40 jaar lang met veel succes besturen in goede harmonie met de senaat. Hij overleed in Nola op 19 augustus 14 n.Chr. aan diarree, in het bijzijn van zijn vrouw Livia.
Aulus Vitellius Germanicus of Vitellius, geboren op 24 september 15 in Nocera Superiore als zoon van Lucius Vitellius. Op zijn consulaat in 48 volgde een proconsulaat in Africa (60/61) en een commando in Germania Inferior, waar zijn troepen hem op 2 januari 69 tot keizer proclameerden. Hij vond onmiddellijk steun bij de legers van Germania Superior alsmede in Gallia, Hispania en Raetia. Op 15 januari echter werd in Rome door de praetorianen Otho op de troon geplaatst en door de senaat erkend. Nog voor de dood van Galba bekend was, hadden de troepen van Vitellius zich onder bevel zijn legaten naar Italië in beweging gezet, waar zij bijCremona een beslissende zege bevochten en hun tegenstanders op Bedriacum terugwierpen. Op 16 april benam Otho zich het leven, waarop zijn troepen naar Vitellius overgingen, die op 19 april te Rome, waar hij als een overwinnaar binnenrukte, werd erkend.Zijn legers overstroomden Italië. Als overwinnaar betoonde de nieuwe keizer zich gematigd. Hij wees de Augustus-titel vande hand en noemde zich consul perpetuus. De praetoriaanse garde en de cohortes urbanae werden afgedankt en vervangen door een nieuwe en grotere garde van 16 cohorten, samengesteld uit zijn eigen legionairs. Vitellius verving vrijgelatenen in keizerlijkedienst doorequites en ruimde allerlei misstanden op, zodat hij in Rome niet impopulair was. Toch was hij niet opgewassen tegenzijn taak. Hij was berucht om zijn gulzigheid en machteloos tegen zijn teugelloze soldaten. Intussen werd in het Oosten Vespasianus tot keizer uitgeroepen, en vielen Pannonische troepen, die diens zijde gekozen hadden, onder Antonius Primus Noord-Italië binnen. Daar dolven de legers van Vitellius in oktober 69 bij Cremona, dat volledig verwoest werd, in een vernietigende slag het onderspit. Na de vloot in Ravenna liet ook die in Misenum hem in de steek. In Germanië greep Civilis naar de wapenen, verwachte steun uit Gallia bleef uit en in Rome zelf roerden Vespasianus’ aanhangers o.l.v. diensbroer Flavius Sabinus. Zo was Vitellius bereid afstand te doen. Zijn troepen en het gepeupel dwongen hem echter vol te houden. Zij slaagden erin Flavius Sabinus en de zijnen op het Capitool in te sluiten en op 19 december tot overgave te dwingen. Daarbij brandde de tempel van Iupiter af en werd Flavius Sabinus gedood. Maar reeds de volgende dag verscheen Antonius Primus voor de stad, die hij na een bloedige strijd innam. Daarbij vond Vitellius zijn einde.
