©Metaaldetectie Vlaanderen vzw – Metal Detecting Flanders -Détection de métaux en Flandres
Database van Metaaldetectie Vlaanderen vzw. Elk stukje metaal heeft een verhaal.
Pelgrimstekens waaronder religieuze insignes kon men kopen in een bedevaartsoord. Zo’n teken bestond uit edelmetaal, koper of lood-tinlegering en werd dan op de kleding gedragen d.m.v. de aanwezige oogjes, gaatjes of draagspelden. De religieuze insignes konden ook als attribuut in een huisaltaartje gebruikt worden en werden dan daarin opgehangen of geplaatst als deze voorzien waren van staanders. Meestal werd er dan een religieuze insigne gekocht als bewijs dat men daar was geweest of als een soort amulet waarbij de religieuze insigne in aanraking met een reliekschrijn of graf van een heilige was geweest en de kracht van de vereerde heilige of reliek naar het insigne overging.
Elk bedevaartsoord had wel een heilige die daar vereerd werd en in veel van die bedevaartsoorden lag de productie en verkoop van pelgrimstekens in handen van de kerk en had deze het alleenrecht op de verkoop hiervan. Vooral de pelgrimstekens in lood-tinlegering waren veel in omloop omdat dit vrij goedkoop en makkelijk te produceren was, er worden er hier dan ookrelatief veel meer van gevonden dan van andere metalen. Een insigne werd gegoten in een mal van natuursteen (meestal leisteen), vandaar ook dat veel insignes een raster netwerk hebben aan de achterkant, en kon men deze mal veelvuldig gebruiken. Het ontstaan van de insignes zal rond eind 12e eeuw gelegen hebben en vermoedelijk door de opkomst van de Reformatie heeft dit tot ongeveer 1550 geduurd.
Doordat elk bedevaartsoord wel een heilige had, weten wij hierdoor waar het insigne van afkomstig is.
Daarnaast zijn er religieuze insignes die bedoeld waren voor algemene devotie en natuurlijk zijn er nog religieuze insignes van onbekende bedevaartsplaatsen waardoor niet alle religieuze insignes aan een specifiek bedevaartsoord gekoppeld kunnen worden. Bron: Gezocht en Gevonden, bodemvondsten uit Gent
Uit particuliere collectie
Materiaal: tin
Afmetingen: 41 mm / 73 mm
Gewicht: 7,95 gr
Binnen een versierde portiek. Gezeten H. Maria met nimbus met het lichaam van Christus met kruisnimbus op haar schoot. Draag- of opnaaioogjes afgebroken. Voorstellende de “Piëta”. Onderaan een tekstband waarop de te lezen tekst: De . noodt . Gods . te . Lee
Opmerking: Nieuwe variant op de gekende insignes van Lede.
Lit: Heilig en Profaan I pag.225 nr.467.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particuliere collectie
Materiaal: lood / tin legering
Afmetingen: 41,6 mm / 79,,6 mm
Gewicht: 17,37 gr
Een staande aanziende H. Cornelius met kruisstaf en zijn attribuut de hoorn. Aan zijn voeten rechts een geknielde en biddende pelgrim.
Lit: Heilig en Profaan deel III pag.113 afb.2287.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particuliere collectie
Materiaal: tin
Afmetingen: 33 mm / 42,6 mm
Gewicht: 12,32 gr
Gekroonde en aanziende Karel de Grote, gezeten op een troon. In de linkerhand een scepter, in de rechterhand een rijksappel. Op zijn schoot, een zwaard.
Lit: Heilig en Profaan afb. 1179.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particliere collectie
Materiaal: tin
Afmetingen: 32 mm / 41 mm
Gewicht: 5,16 gr
Een staande aanziende en gemijterde Sint-Servatius van Maastricht, in bisschoppelijke kledij. In de linkerhand een kromstaf, in de rechterhand zijn attribuut de sleutel.
Opmerking: Nieuwe nog niet gekende variant.
Lit: Heilig en Profaan, voorbeeld soortgelijk exemplaar afb. 1242.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particuliere collectie
Materiaal: tin
Afmetingen: 27,5 mm / 62,9 mm
Gewicht: 5,12 gr
Tinnen opengewerkt kapelletje/schrijntje voor persoonlijke devotie. Binnen een opengewerkte omlijsting met twee oogjes een staande en aanziende heilige Maagd Maria met lang kleed, kindje Jezus op haar linkerarm. Rechts een grote palmtak. De buitenzijde versierd op de omlijsting.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particuliere collectie
Toegeschreven aan de kerk van Lede.
Materiaal: tin
Afmetingen: 46 mm / 48 mm
Gewicht: 9,97 gr
Binnen een portaal van gedraaide kolommen, gezeten op een bank de H. Maria met nimbus, op haar schoot het lichaam van Christus met kruisnimbus en lendendoek. Bovenaan een opschrift met de letters INRI. Links bovenaan een zes stralende ster, een geselroede boven het hoofd van Jezus.
Lit: Heilig en Profaan III, Piëta/Nood Gods Lede pag.195-196 nr.2570.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particuliere collectie
Materiaal: tin
Afmetingen: 34 mm / 41,6 mm
Gewicht: 4,28 gr
Staand op een tekstband, een aanziende H. Nazarius van Milaan, in de linkerhand een gesloten evangelieboek. Tekst: s’. na zarre H. Nazarius van Milaan met nimbus, in de linkerhand een gesloten evangelieboek. Draagspeld op de keerzijde.
Opmerking: Wel ooit beschreven geweest maar er werd nog nooit een insigne teruggevonden. Bij deze een primeurtje ! S’. NAZARRE
Gedetermineerd door Willy Piron
Uit particuliere collectie
Materiaal: tin
Afmetingen: 28 mm / 73,6 mm
Gewicht: 8,52 gr
Een aanziende H. Adrianus staande op een leeuw. In de rechterhand een geheven zwaard.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Lit: Heilig en Profaan 1, pag.119 nr.1.
Gevonden door Stephanus Bostelaar
Materiaal: tin
Diameter: 48 mm
Gewicht: ?
Twee personages tonen de tunica onder een roterende zon. De binnencirkel versierd met een punt-cirkel voorstelling.
Binnen een gespiegelde teksband op de voorzijde: ADOMINVS ANVRAIDI en keerzijde: DOMINVS ANVRAODVNI
Lit: Heilig en Profaan II, pag.324 nr.1365.
Gedetermineerd door Paul Callewaert
Uit particuliere collectie
Materiaal: tin
Diameter: 51,6 mm
Gewicht: 23,41 gr
Binnen een tekstband, waarop: ✠ AVE:MARIA:GRACIA:PLENA:DOMINV, de voorstelling van de tunica van Christus. Twee personages tonen de tunica hangend aan een stok. Het geheel omsloten met een versierde cirkel met uitlopende bolletjes. De keerzijde draagt gelijke tekstband. De insigne voorzien van een draagoog met speld.
Lit: Heilig en Profaan IV, pag.144 nr.3677, Gezocht en gevonden, bodemvondsten uit Gent pag.178 nr. 12.4.1.36.
Gedetermineerd door Paul Callewaert