Categorie: Loodjes ( handelslood, hoploodje, broodloodje … )

Driepuntzegel Rotterdam, Hollandse Spoorweg Maatschappij: vanaf ca. 1900

Gevonden door Amine Beldjoudi

Materiaal: lood

Diameter: 26 mm

Gewicht: 14,57 gr

Gedetermineerd door Mark Ouwerkerk

Dit is een loodje van de Hollandse Spoorweg Maatschappij (HSM staat er heel klein op). De HSM heeft bestaan t/m 1938. De oude loodjes van de HSM (voor 1900) waren eivormig dus dit lood is te dateren vanaf ca. 1900.

Scharnierzegel: 15e eeuw – 16e eeuw

Gevonden door Smeets Nick

Materiaal: lood

Afmetingen: 25 mm / 33 mm

Gewicht: 14,7 gr

Het zegel zelf geeft te weinig aanknopingspunten. De adelaar – gewone of tweehoofdige is niet meer te zien – komt te vaak voor op zegels om bij de identificatie te helpen maar geeft wel een idee van welke brede regio: de Lage Landen of het Heilig Roomse Rijk, Duitsland). De andere zijde moet de sleutel voor de precieze identificatie geven maar ik kan de voorstelling niet echt goed interpreteren: links een kleine knielende gebaarde figuur mogelijk met een aureool en rechts een staande figuur, mogelijk ook met een aureool. Een voorzichtige reiniging kan misschien wat meer duidelijkheid brengen. Dan zou men kunnen zoeken naar een stad die een dergelijke combinatie in haar wapen voert of als patroonheilige heeft. In onze streken is er, voor zover mij bekend geen stad die een dergelijk wapen voert maar zolang de voorstelling niet precies geïdentificeerd wordt, is een zoektocht een onbegonnen zaak. Als datering kan ik voorstellen 15e-16e eeuw.

Dit type zegel – een scharnierzegel – werd aan goederen, meestal textiel bevestigd door een stad of gemeentelijke overheid en heeft dus niets te maken met religie of kerk.

Gedetermineerd door Raf Van Laere

Eigendomsloodje Sleutels/Sok-Laars ca. 17e eeuw

Gevonden door Pieter Lakiere

Materiaal: lood

Afmetingen: 16 mm / 16 mm

Gewicht: 3 gr

Voorzijde: Gelegen op een geknipt plaatje, geparelde ruitvormige omlijsting. Twee tegen elkaar staande sleutels, de baard naar buiten gericht. Ter weerszijden van de sleutels de initialen van de eigenaar ? / M

Keerzijde: Gelegen op een geknipt plaatje binnen een parelcirkel, een kous/laars naar rechts.

Datering: z.j. ca. 17e eeuw.

Aanmaakplaats: z.pl. onbekend.

Opmerking: De juiste functie/datering/plaats van deze penning is onbekend.

Referentie

Gedetermineerd door Paul Callewaert

Groot tonne-lood, Enkhuizen: 1769

Gevonden door Axel Vroling

Materiaal: lood

Diameter: 31 mm

Gewicht: ?

Voorzijde: Binnen een gladde cirkelrand/boord. Binnen een listel het gekroonde wapenschild van Enkhuizen met daaronder een horizontaal liggende zeeton, met een ketting verankerd aan een onderliggende ankersteen. Links de eeuwcijfers 17, rechts de ingeklopte jaarcijfers 69

Keerzijde: Blanco

Datering: 1769

Aanmaakplaats: z.pl. Enkhuizen.

Referentie

Lit: Allex Kussendrager, (2021) Bakenloden Voor een veilige route door de Noordelijke-Nederlanden. West-Friesland, Enkhuizen Type WA pag.57

Gedetermineerd door Paul Callewaert

Eénzijdig kaaslood Texel ( variant ): datering onbekend

Gevonden door Wesley d’Abo

wesley1-800 wesley1.1-800

Materiaal: lood

Diameter: 40 mm

Gewicht: 30 gr

Voorzijde: Binnen een gladde cirkel/boord een Anker met armen in V vorm en scherpe lepels, ter weerszijden van de ankerschacht de gespiegelde en op de kop staande letters ꓕ / X ( Texel ).

Keerzijde: Blanco

Datering: z.j. onbekend.

Dergelijke loodjes werden gebruikt als stempel om de Texelse schapenkaas te merken. De oudste vermelding van deze merken dateert vooralsnog uit 1477, in de Keuren en Statuten van Texel. Als basis voor de schapenkaas mocht alleen volle schapenmelk gebruikt worden, niet afgeroomd en niet gedeeltelijk vervangen door koemelk. Alle partijen kaas met een gewicht van 10 pond of meer en bestemd voor de uitvoer (uitvoer vanaf Texel) moesten gekeurd worden door een keurmeester in de stedewage. Bovendien moest iedereen zij eigen merk in de kaas afdrukken, opdat knoeierijen achterhaald konden worden (Gemeentearchief Texel nr. 1, keuren en statuten). Uit latere keuren blijkt dat dit particuliere merk langzamerhand vervangen werd door een eilandmerk, een rond loden plaatje met een middellijn van circa 4 centimeter, waarin een anker was gegoten en aan weerszijden de letters T X. De gemeentelijke keur van 1777 stelde een boete van drie gulden op iedere kaas van onzuivere (mastelijne) samenstelling, soms gebruikte men namelijk afgeroomde melk of gedeeltelijk koemelk. De weinige Texelse boeren die nog Texelse schapenkaas vervaardigen, gebruiken nog steeds dit merk. In zowel de Oudheidkamer in Den Burg als het Cultuurhistorisch Museum Texel in De Waal bevinden zich enkele van deze loden schapenkaasmerken.

Referentie

Lit: Allex Kussendrager, The Coinhunter Magazine nr.115 Kaasloodjes van Texel pag. 32 en 46.

Gedetermineerd door Paul Callewaert