Tag: 10e eeuw

Ottoonse teugelspanner: ca. 950 – 1200

Gevonden door Mike de Baere

Materiaal: brons

Afmetingen: 20 mm / 35 mm

Gewicht: 10,45 gr

Afbeelding van een door Wessel Spoelder geschreven artikel in de Detector amateur nummer 161 en 162 

In de context van middeleeuws paardentuig is een teugelspanner (ook wel bekend als teugelverdeler of riemverdeler) een essentieel metalen onderdeel dat de verbinding tussen verschillende riemen van het hoofdstel regelt. Op basis van zie afbeelding en historische bronnen zijn dit de belangrijkste kenmerken:

Functie: Het zorgt voor de bevestiging en een stabiele overgang tussen de bitring en de teugel. Het helpt de druk op het bit gelijkmatig te verdelen en voorkomt dat riemen in de war raken of verschuiven tijdens het rijden.

Materiaal en Vorm: Deze objecten werden meestal gegoten uit een koperlegering of brons. Ze variëren in vorm van eenvoudige ringen tot rijk versierde, kruisvormige of opengewerkte beslagstukken, vaak met zoomorfe (dierlijke) of geometrische motieven.

Datering: De exemplaren op de afbeelding, zoals de Ottoonse varianten, dateren vaak uit de periode tussen 950 en 1200 na Christus.

Gedetermineerd door Wessel Spoelder

Radfibula: ca. 950 – 1200

Gevonden door Stijn Van Gyseghem

Materiaal: brons

Diameter: ?

Gewicht: ?

Gedetermineerd door Wessel Spoelder

Riemverdeler paardentuigage: 950 – 1200

Gevonden door Bart Verhelst

Materiaal: brons

Afmetingen: 27 mm / 27 mm

Gewicht: 4,85 gr

Brons gegoten met diagonaal kruis als versiering. Verdiepte vlakken zullen ingelegd geweest zijn met email in. Datering ruim aanhoudend 950 – 1200. De beslagstukken zijn in verschillende maten bekend en kunnen op meerdere plaatsen op het paardentuigage zijn aangebracht, hoofd of lijf. Soortgelijke beslagstukken fungeerden als functionele verdeler of hadden een decoratieve functie.

Gedetermineerd door Wessel Sploelder

Luik: Denarius/denier ca. 972

Gevonden door Jp Brusselman

Muntheer: Notger, rijksbisschop van Luik, 972-1008 onder Otto II, 973-983.

Materiaal: zilver

Diameter: 15 mm

Gewicht: 0,55 gr

Voorzijde: In een parelkrans een klein kruisje. Teks: ✠ OTTO […] of + MON[…] ?

Keerzijde: Opschrift in verschillende regels. Teks: S / LANT[…] / […] / [LE]ODIO, S heeft een dwarsstreep.

Datum: z.j. kort na 972 in beginperiode van Otto II.

Slagplaats: Luik

Opmerking: Deze denier bevat verschillende elementen die al gegraveerd zijn op type 2A-3 (RBN 2021, p. 321, B) uit de vondst van Ciney-Dinant. Namelijk de evocatie van de naam van Sint Lambertus en het toponiem LEODIO en een kruis. Chronologisch zou het slaan van deze denier, onder Notger, tussen het type met het opschrift LEODIA (Dengis 2A-2 of RBN 2021, p. 318, A, onder Otto II) en dat met het opschrift LEODIV(m) vergezeld door een kruisje (Dengis 2A-4 of RBN 2021, p. 324,6 onder Otto III). De LEDGIA-legende verschijnt pas later rond 983 (Dengis 4).

Notger

Lit: Te publiceren Dengis 2A-3b

Gedetermineerd door rimidi

Viking gewicht, ook wel cubo-octahedraal of polyhedraal gewicht genoemd: late 9e eeuw – 10e eeuw

Gevonden door Axel Vroling

Materiaal: ?

Afmetingen: 7 mm / 7 mm

Gewicht: 2,07 gr

Dit soort gewichtjes werd gebruikt in de Vikingeconomie. In plaats van munten met een vaste waarde werd hakzilver gebruikt voor betalingen. De juiste hoeveelheid zilver moest dus telkens afgewogen worden. Zie enkele voorbeelden en een spreidingskaart bij de referentie.

Referentie

Gedetermineerd door Wessel Spoelder en Pieterjan Deckers